ریشه جالب ضرب المثل ماستمالی کردن

عبارت مثلی"ماستمالی کردن" به عقیدۀ استاد محمد علی جمال زاده در کتابفرهنگ لغات عامیانه یعنی: امری که ممکن است موجب مرافعه و نزاع شودلاپوشانی کردن و آنرا مورد توجیه و تأویل قرار دادن، رفع و رجوع کردن،سروته کاری را بهم آوردن و ظاهر قضایا را به نحوی درست کردن است. به گفتۀعلامه دهخدا، از ماستمالی معانی و مفاهیم مداهنه و اغماض و بالاخره ندیدهگرفتن مسائلی که موجب خشم یا اختلاف گردد نیز افاده می شود.

 

آنچه نگارنده را به تعقیب و تحقیق در پیدا کردن ریشۀتاریخی این ضرب المثل واداشت وجود کلمۀ ماست یعنی این ماده خوراکی لبنیاتیدر آن  و ارتباط آن با مداهنه و اغماض و رفع و رجوع کردن امور مورد اختلافبوده است که خوشبختانه پس از سالها پرس و جو و تحقیق و جویندگی و یابندگیرسید.

اینک شرح قضیه:

قضیه ماستمالی کردن از حوادثی است که درعصربنیانگذار سلسلۀ پهلوی اتفاق افتاد و شادروان محمد مسعود این حادثه را دریکی از شماره های روزنامۀ مرد امروز به این صورت نقل کرده است:

«هنگام عروسی محمدرضا شاه پهلوی و فوزیه چون مقرربود میهمانان مصری و همراهان عروس به وسیلۀ راه آهن جنوب تهران وارد شونداز طرف دربار و شهربانی دستور اکید صادر شده بود که دیوارهای تمام دهاتطول راه و خانه های دهقانی مجاور خط آهن را سفید کنند. در یکی از دهات چونگچ در دسترس نبود بخشدار دستور می دهد که با کشک و ماست که در آن دهفراوان بود دیوارها را موقتاً سفید نمایند، و به این منظور متجاوز ازیکهزار و دویست ریال از کدخدای ده گرفتند و با خرید مقدار زیادی ماست کلیۀدیوارها را ماستمالی کردند


به طوری که ملاحظه شد قدمت ریشۀ تاریخی ایناصطلاح و مثل سائر از هفتاد سال نمی گذرد، زیرا عروسی مزبور در سال 1317شمسی برگذار گردید و مدتها موضوع اصلی شوخیهای محافل و مجالس بود و در عصرحاضر نیز در موارد لازم و مقتضی بازار رایجی دارد. چنانچه کسانی برای اینضرب المثل زمانی دورتر و قدیمیتر از هفتاد سال سراغ داشته باشند منت پذیرخواهیم بود که دلایل و مستنداتشان را به نام خودشان ثبت و ضبط کند. آری،ماستمالی کردن یعنی قضیه را به صورت ظاهر خاتمه دادن، از آن موقع ورد زبانگردید و در موارد لازم و بالمناسبه مورد استفاده و استناد قرار می گیرد.

منبع:وبلاگ قلم نوشته ها

منبع :


http://www.havadar.ir/news/detail.asp?id=7998

 

/ 0 نظر / 14 بازدید